De opname op de intensive care is een belangrijk en beangstigend moment voor naasten. Zij moeten vaak lang wachten, soms enkele uren, voordat ze de patiënt kunnen zien of informatie krijgen van het zorgteam. Hier leggen we uit waarom.
De volgende beschrijving gaat over de meest ernstig zieke patiënten, die in shock zijn (dat wil zeggen een zeer ernstige toestand door een bloeding, een ernstige infectie, een zeer ernstige allergische reactie of een probleem doordat het hart faalt), die een groot risico lopen om in shock te raken, of die in coma binnenkomen: niet alle patiënten hebben al deze zorg nodig.
Als de patiënt geïntubeerd en aan de kunstmatige beademing binnenkomt, wordt een röntgenfoto gemaakt om te controleren of de beademingsbuis goed ligt, en wordt het beademingsapparaat ingesteld op basis van het bloedonderzoek (bloedgasanalyse). Als de patiënt niet geïntubeerd is en dat met spoed nodig heeft, gebeurt dat snel, maar het kan toch tijd kosten: de materialen en een voldoende groot zorgteam moeten rond de patiënt worden verzameld, en ondertussen wordt de procedure uitgelegd, wordt toestemming gevraagd en wordt de patiënt gerustgesteld als hij of zij bij bewustzijn is.
Als het nodig is, worden tegelijkertijd katheters ingebracht: vaak een centraal veneuze katheter (CVC) voor bepaalde medicijnen die via een veilige centrale toegangsweg moeten worden gegeven, en een arterielijn om de bloeddruk van de patiënt continu te bewaken. Deze handelingen gebeuren “steriel”, dat wil zeggen onder uiterst strikte hygiënische omstandigheden: de arts moet langdurig de handen wassen, een mondmasker, muts en steriele jas aantrekken en steriele doeken neerleggen voordat met het inbrengen van de katheter kan worden begonnen. Dit alles kan even duren: enkele tientallen minuten per katheter.
Als dit allemaal is gebeurd, ruimen de verpleegkundigen en zorgassistenten snel de IC-kamer op en leggen ze de patiënt weer goed neer, zodat de eerste aanblik voor de naasten, als ze de kamer binnenkomen, zo min mogelijk schokkend is. Tegelijkertijd bekijken de artsen de uitslagen van het bloedonderzoek dat eerder is gedaan, en zetten ze in het medisch dossier op een rij wat er over de situatie bekend is en wat nog onduidelijk is.
Pas op dat moment, als de patiënt is geïnstalleerd en de situatie zo veilig mogelijk is, kan het team de tijd nemen om de naasten te ontmoeten, hun te vertellen hoe het team de situatie op dat moment begrijpt met de informatie die er is, hun de vragen te stellen die nog open staan, en hen daarna mee te nemen naar de kamer.
Het verhaal van KatiaDe opname op de IC
Tijdens het eerste opnamegesprek is het voor de zorgverleners nuttig om bij de naasten van de patiënt een aantal belangrijke gegevens te verzamelen, zoals: wat zij op dit moment van de situatie begrijpen en of ze een idee hebben van mogelijke oorzaken, maar ook de medicatie van de patiënt (welke medicijnen gebruikt hij of zij dagelijks?), de leefstijl (wat voor werk doet hij of zij, als hij of zij werkt? Wat doet hij of zij overdag, als hij of zij met pensioen is? Rookt hij of zij? Is er sprake van een verslaving? enz.), de mate van zelfstandigheid (is hij of zij actief? Zelfstandig in het dagelijks leven? Is er hulp nodig bij bepaalde dingen?), of er een wilsverklaring is, maar ook wat hij of zij graag doet en wat de hobby’s zijn: kortom alles waarmee de zorg zo goed mogelijk op de persoon kan worden afgestemd.
Bij dit eerste gesprek is er meestal nog veel onzeker: nog niet alle onderzoeksuitslagen zijn binnen, nog niet alle vermoedens zijn bevestigd of uitgesloten, en hoe instabieler de patiënt is, hoe groter de onzekerheid over het verloop van de komende uren. Deze onzekerheid is heel zwaar voor naasten van een patiënt. De zorgverleners zijn zich daar goed van bewust, maar kunnen in dit stadium meestal nog geen definitieve antwoorden geven. Deze onzekerheid kan enkele dagen duren, en soms zelfs enkele weken. U kunt er wel op rekenen dat het zorgteam u op de hoogte houdt van alle ontwikkelingen.