Le Fonds 101
Faire un don
Choisir un service de réanimation

Goed voor uzelf zorgen

Het dagelijks leven

Een patiënt op de intensive care bijstaan is een ervaring die veel overhoop haalt: emotioneel, in het dagelijks leven, psychisch (stress, angst, moeite met onzekerheid) en lichamelijk (geen eetlust, vermoeidheid, spanning…).

Iedereen vindt zijn eigen manieren en hulpbronnen om deze moeilijke periode door te komen en zich aan de situatie aan te passen. Hieronder vindt u een aantal tips uit ervaringsverhalen van naasten die er in deze tijd steun aan hadden.

Kent u andere hulpbronnen die hier niet genoemd worden? Deel ze dan gerust met ons via dit formulier, dan voegen wij ze aan deze pagina toe!

Bewegen



Wandelen, één halte vóór het ziekenhuis uitstappen en één halte verderop weer instappen om even tot rust te komen

Naar buiten gaan



De deur uitgaan, en niet alleen om de patiënt te bezoeken.
Uzelf een wandeling gunnen, lopen, naar de lucht kijken.

Eten



Wanneer het kan en u trek krijgt: grijp die kans.
Probeer gevarieerd te eten, en eet waar u zin in hebt.

Slapen



Op vaste tijden naar bed gaan.
Minder koffie en andere oppeppende middelen.
Slapen wanneer de slaap komt: dutjes enzovoort.

Bepalen welke informatie u wilt




U hoeft niet altijd alles te weten of steeds in de frontlinie te staan. Bepaal wanneer u op de hoogte gebracht wilt worden. En zeg dat.

Een dagboek bijhouden



Uw emoties, gevoelens en zorgen op papier zetten. Dat kan helpen om er wat afstand van te nemen. Zo haalt u de angst uit uw hoofd.

Ademhalen



De tijd nemen om te ademen: langzaam in, langzaam uit, en daarbij proberen uw schouders, nek en kaken te ontspannen.

Praten



Praten over wat u meemaakt met een naaste die niet oordeelt, of met een professional in de geestelijke gezondheidszorg: een psycholoog of psychiater.

Stilstaan bij kleine overwinningen



Elke dag heeft genoeg aan zijn eigen zorgen: wees blij wanneer het kan, zie en vier kleine vooruitgang, en blijf daarbij realistisch.

Loslaten




Er zijn dingen die u in de hand hebt en dingen die u niet in de hand hebt. Richt u op de eerste.

Even afstand nemen



U kunt zich overspoeld voelen door alle naasten die naar nieuws vragen: sta uzelf toe maar één keer per dag te reageren. En zeg dat.

Dag voor dag




Richt u op het hier en nu: de dag van vandaag, de taken die gedaan moeten worden, de vooruitgang van vandaag. Niet te ver vooruitkijken.

Het belangrijkste plannen



Maaltijden, medische afspraken en noodzakelijke activiteiten vooruit plannen: zo houdt u ook een stukje grip op de situatie

Vraag om hulp



Vraag of iemand naar u wil luisteren en bedenk wat u aan anderen kunt overlaten. Vaak durven mensen in uw omgeving zich niet op te dringen, maar zijn ze blij dat ze kunnen helpen.

Wissel elkaar af



Het bed van de patiënt verlaten kan een schuldgevoel geven. Iemand vinden die het van u overneemt, maakt het makkelijker om even los te laten. Zoek iemand die er in uw plaats “kan zijn”.

Bouw een steunnetwerk op




Begin een berichtengroep met mensen die kunnen helpen, steunen en u taken uit handen kunnen nemen. Durf daar duidelijke verzoeken in te zetten.

Houd vast aan dagelijkse rituelen



In tijden van tegenspoed en onzekerheid wordt een vaste routine een bron van kracht, een houvast, een veilige plek, iets vertrouwds.

Sta uzelf toe af en toe de werkelijkheid te ontvluchten

Naar de bioscoop gaan, opgaan in een ander verhaal, de personages van uw favoriete serie weer opzoeken: kortom, sta uzelf toe even pauze te nemen van de werkelijkheid.

Het verhaal van Céline

Goed voor uzelf zorgen om het vol te houden

Lees meer ervaringsverhalen op Second Life

U hoeft zich niet schuldig te voelen als u niet 24 uur per dag, 7 dagen per week bij het bed van uw naaste blijft. U hebt zelf ook rust nodig, en uw naaste moet ook de kans krijgen om te herstellen.

Door goed voor uzelf te zorgen, helpt u ook uw naaste.

Het zorgteam is er dag en nacht voor uw naaste en neemt, als u dat wilt, contact met u op wanneer dat nodig is of als er veranderingen zijn in zijn of haar toestand. Uw aanwezigheid aan het bed doet uw naaste goed, maar vooral wanneer hij of zij wakker wordt en de IC verlaat, zal uw naaste u het meest nodig hebben. Bescherm uzelf. Een IC-opname kan een marathon zijn, en het is belangrijk om zuinig op uzelf te zijn zodat u niet instort.

Aarzel niet om dit met het zorgteam te bespreken en hen te vertellen over de zorgen die u misschien hebt wanneer u de kamer van uw naaste verlaat. Dat kan u voldoende geruststellen om de tijd te nemen voor uzelf te zorgen.

Geef duidelijk aan wat u wilt: in welke situaties u gebeld wilt worden, en of u voorkeur hebt voor bepaalde tijden waarop u gebeld wordt.

Als u geen zin meer hebt in eten, slecht slaapt, veel blijft piekeren of gewoon behoefte hebt aan steun, is het belangrijk om hulp te vragen.

  • Misschien kunnen mensen om u heen helpen met boodschappen doen of koken?
  • Probeer iemand te vinden met wie u kunt praten over wat u meemaakt; blijf er niet alleen mee zitten. Dat kan een vriend of vriendin zijn, een familielid of een zorgverlener, zoals uw huisarts of een psycholoog.
  • Je kunt je vaak heel alleen voelen en het gevoel hebben dat niemand begrijpt wat je doormaakt. Toch is het soms genoeg om iets eenvoudigs te vragen, en dan gaat de deur naar steun en solidariteit open.


U kunt deze pagina ook gewoon delen met mensen die vragen hoe ze u kunnen helpen: Naasten steunen

Als u de contactpersoon bent...

Als de patiënt veel mensen om zich heen heeft, zullen zij allemaal erg betrokken zijn en willen weten hoe het gaat. Hun betrokkenheid kan een heel waardevolle steun zijn, maar het kan u ook vermoeien om iedereen afzonderlijk te woord te staan. Het kan helpen om een informatieketen op te zetten of het doorgeven van nieuws met anderen af te wisselen, zodat niet alles op uw schouders terechtkomt. Sta uzelf ook toe om afstand te nemen en het stokje over te dragen wanneer u daar behoefte aan hebt. Soms is het belangrijk om aan heel andere dingen te denken en de IC even los te laten. Het IC-dagboek kan, ook al is dat niet het hoofddoel ervan, eveneens dienen om deze informatie te delen. Meer over het IC-dagboek.

De rol van naasten

Rondom een bezoek aan de IC

Om u te helpen omgaan met de spanning rond uw bezoeken aan de IC en het bezoek aan uw zieke naaste op zijn of haar kamer, kan het nuttig zijn een paar strategieën in te zetten. Ook hier geldt: ieder kiest wat bij hem of haar past en wat rust geeft.

Een frisse neus halen



Maak voor en/of na het bezoek aan de IC een korte wandeling buiten: voel de lucht, de wind, de temperatuur, kijk naar de lucht en de bomen, en maak weer contact met de wereld om u heen.

Ademhalen



Adem bij de ingang van de IC één keer lang in en lang uit, terwijl u uw schouders en kaak ontspant, en doe dat nog eens voor de deur van de kamer.

Uw IC-tas klaarmaken



Fles water, iets te eten, oplader, notitieboekje, pen, oordopjes, koptelefoon of oortjes,
… Maak voor uzelf een lijstje met wat u echt nodig hebt, zodat uw bezoeken wat makkelijker worden.

Niet alles hoeven zien, niet alles hoeven horen



Richt u op uw zieke naaste: het gezicht, de hand, een foto. Sluit uw ogen en concentreer u op de aanraking. Wees er voor hem of haar.

Een gedeelde agenda gebruiken




Plan de bezoeken samen met de andere naasten van de patiënt, zodat ieder om beurten aanwezig kan zijn en ook kan uitrusten.

Uw zintuigen sparen



De IC is een omgeving vol prikkels. Beperk die zintuiglijke prikkels: doe oordopjes in, sluit even uw ogen.

Pauzes nemen



Ga even koffie drinken in het restaurant van het ziekenhuis of in een café in de buurt, haal een frisse neus rond het gebouw.

Uw ervaring delen



Stuur voor en/of na het bezoek aan de IC een kort bericht aan iemand die u vertrouwt: “Ik kom net van de IC. Het was zwaar. Je hoeft niet te reageren, ik wilde het gewoon even delen.”

Schrijven voor de patiënt



Beschrijf in het IC-dagboek van de patiënt het leven rondom de patiënt: thuis, op de IC-kamer en in de wereld daarbuiten.

Er gewoon zijn



Leg uw hand op het bed, op de deken of op de hand van uw naaste, blijf in stilte bij hem of haar, en accepteer dat u niet per se “iets hoeft te doen”.

Een warme douche nemen



Ga na een bezoek aan de IC naar huis en neem een douche. Stel u voor dat u de dag van u af “spoelt”.

Aarzel niet om psychologische steun te vragen. Op de meeste IC-afdelingen maakt een psycholoog deel uit van het team, onder meer om families te begeleiden.

Is dat op uw afdeling niet het geval, of is de psycholoog niet beschikbaar, dan kunt u een beroep doen op de Franse regeling “Mon Soutien Psy” , die u recht geeft op 12 sessies bij een psycholoog per jaar.

Het verhaal van Ségolène

Wat een psycholoog op de IC kan betekenen

Lees meer ervaringsverhalen op Second Life

Enkele hulpmiddelen om te verkennen, met aandacht voor uw eigen behoeften

Kosteloos aangeboden door Petit BamBou voor het Fonds 101

Wat is mindfulnessmeditatie?

Mindfulnessmeditatie is een niet-religieuze oefening waarbij u uw aandacht bewust en zonder oordeel richt op wat u op dit moment ervaart.

Concreet gaat het erom een paar momenten de tijd te nemen om uw aandacht te richten op uw lichamelijke gewaarwordingen, uw emoties, uw gedachten, uw omgeving, enzovoort. Zo bent u meer aanwezig bij uzelf en bij anderen, en leeft u minder op de automatische piloot.
Het helpt ook om goed onderscheid te maken tussen wat we werkelijk beleven en wat voortkomt uit onze eigen gedachtenconstructies, oordelen en commentaar, die ons vaak ongemak of zelfs onnodig leed bezorgen.
Het is een oefening die voor iedereen toegankelijk is. U leert het via formele meditaties (begeleide sessies) of informele oefeningen (tijdens dagelijkse bezigheden).

3 minuten begeleide meditatie

10 minuten bodyscan

Waarom ademhalingsoefeningen?

Een paar minuten nemen om wat anders te ademen kan op twee licht verschillende manieren:

  • ofwel op een natuurlijke manier ademen, maar bewust, dat wil zeggen met een nieuwsgierige blik
  • op onze ademhaling, bijvoorbeeld door te letten op de lichamelijke gewaarwordingen die erbij horen
  • ofwel gecontroleerd ademen, door onze ademhaling bewust een beetje aan te passen

(afhankelijk van de instructies kan dat bijvoorbeeld door de uitademing te verlengen, of door korte pauzes zonder ademhalen in te lassen tussen de inademing en de uitademing, enzovoort)

Deze oefeningen hebben twee functies. Enerzijds helpen ze om uw aandacht bij uw ademhaling te houden – in die tijd bent u niet bezig met piekeren of het bedenken van angstige scenario’s. Anderzijds hebben ze een direct lichamelijk effect, dat afhangt van het soort oefening (ze kunnen bijvoorbeeld de hartslag verlagen of nieuwe energie geven).

Hartcoherentie is een van deze oefeningen. Daarbij ademt u even lang in als uit (meestal 5 seconden). Zo daalt het ademhalingsritme en raken ademhaling, hart en hersenen met elkaar in de pas. Het lichaam voelt zich dan veilig en verbruikt dus minder energie.

3 minuten hartcoherentie

Wat is Petit BamBou?

Petit BamBou is een app met begeleide meditatie- en ademhalingssessies en hulpmiddelen om zelfstandig te oefenen.
De app is gratis te downloaden en biedt vrij toegankelijke inhoud om te beginnen of om zelfstandig verder te oefenen.
Met verschillende abonnementen krijgt u vervolgens toegang tot het volledige aanbod van programma’s
rond thema’s als slaap, emoties, jongeren, enzovoort.
Meer over Petit BamBou / Petit BamBou-app voor Apple / Petit BamBou-app voor Google